Podatek akcyzowy podobnie jak podatek VAT jest podatkiem pośrednim, którego ostateczny koszt ponosi konsument, ponieważ podatek ten ma wpływ na wysokość ceny towaru, którego dotyczy. Podatek VAT naliczany jest od ceny towaru powiększonej już o wartość akcyzy. Każde państwo samodzielnie ustala stawki tego podatku jednak muszą one być zgodne z ogólnymi przepisami Unii Europejskiej i nie mogą kształtować się na niższy
m poziomie niż ustalono to w przepisach unijnych. Najczęstszymi towarami obciążonymi tym podatkiem są: wyroby tytoniowe, alkohol, samochody, produkty energetyczne, energia elektryczna, paliwa, środki upiększające i perfumeryjne, gaz, broń gazowa i myśliwska, jachty i niektóre rodzaje łodzi, wyprawiane skóry zwierzęce. Państwo podejmuje decyzję o nałożeniu podatku akcyzowego na dany wyrób kierując się pewnymi przesłankami. Jeśli przychody ze sprzedaży danego wyrobu są znacznie wyższe niż koszty jego wytworzenie wówczas państwo może nałożyć na niego podatek akcyzowy. Dzięki temu wpływa na zmniejszenie przychodów ze sprzedaży, a tym samym zapewnia dodatkowe źródło finansowania budżetu państwa. Kolejnym powodem obciążenia jakiegoś produktu podatkiem akcyzowym jest jego rzadkość lub szkodliwy wpływ na ludzkie zdrowie. Dzięki temu państwo chce ograniczyć konsumpcję tych dóbr przez społeczeństwo. Podatek akcyzowy płaci się jednorazowo za wyjątkiem sprzedaży samochodów osobowych przed pierwszą rejestracją w Polsce. Cechą charakterystyczną niektórych towarów podlegających akcyzie jest ich oznakowanie banderolami, które przyklejane są do pojedynczych opakowań towarów, dotyczy to zwłaszcza wyrobów tytoniowych i alkoholowych.